Fiscaal Juridisch

VERERVING 4 ERFBELASTING

Dit is het vierde en voorlopig laatste artikel over erfrecht van de hand van Henriëtte van Zelm van Eldik. Een volgend onderwerp waar zij binnen afzienbare tijd aandacht aan wil besteden is het afwikkelen van een nalatenschap.

Erfbelasting

In enkele artikelen van mijn hand is ingegaan op het Franse erfrecht. Naast het civiele recht, speelt echter ook het fiscale recht: de erfbelasting. In dit artikel wil ik allereerst behandelen wanneer en waarover in Frankrijk erfbelasting verschuldigd is. Vervolgens ga ik in op de vrijstellingen en tarieven van de Franse erfbelasting. Kort daarna volgt iets over de Nederlandse erfbelasting. Dit artikel gaat in op enkele hoofdlijnen en is bedoeld om u een idee te geven over de erfbelasting in beide landen. Het artikel is zeker niet uitputtend. Voor een goed advies voor uw specifieke situatie is het verstandig om een deskundige op dit gebied te raadplegen.

 

DE FRANSE ERFBELASTING

Wanneer en waarover is in Frankrijk erfbelasting verschuldigd? In de volgende situaties moet rekening gehouden worden met de heffing van Franse erfbelasting:

a. De erflater woonde in Frankrijk op het moment van zijn overlijden. Het vermogen van deze erflater, waar ook ter wereld gelegen, is onderworpen aan Franse erfbelasting.

b. De erflater woonde niet in Frankrijk op het moment van zijn overlijden, maar hij bezat wel in Frankrijk gelegen vermogen. Het in Frankrijk gelegen vermogen van deze erflater is onderworpen aan Franse erfbelasting. Onder in Frankrijk gelegen vermogen vallen onder andere: roerende goederen gelegen in Frankrijk (bijvoorbeeld een Franse bankrekening en een auto met Frans kenteken), onroerende goederen gelegen in Frankrijk (bijvoorbeeld een in Frankrijk gelegen woning), vorderingen op in Frankrijk woonachtige of in Frankrijk gevestigde (rechts)personen (bijvoorbeeld een vordering op een SCI) en aandelen in Franse rechtspersonen (bijvoorbeeld aandelen in een SCI).

c. De erflater woonde niet in Frankrijk op het moment van zijn overlijden en hij bezat geen vermogen in Frankrijk. Wel woont een erfgenaam of legataris op het moment van het overlijden van de erflater de laatste 10 jaren minimaal 6 jaren in Frankrijk. Het vermogen dat deze in Frankrijk wonende verkrijger erft, is onderworpen aan Franse erfbelasting.

Wanneer u vergelijkt in welke gevallen het Franse erfrecht (het civiele recht) van toepassing is en in welke gevallen Franse erfbelasting (het fiscale recht) verschuldigd is, ziet u dat de regels niet gelijk lopen. Het kan dus zijn dat bepaalde goederen niet vererven naar Frans recht, maar over de vererving van deze goederen wel Franse erfbelasting betaald moet worden. Zo vererven aandelen in een SCI naar Nederlands recht wanneer de erflater ten tijde van zijn overlijden in Nederland woonde, maar is de vererving wel in Frankrijk aan erfbelasting onderworpen.

Vrijstellingen en tarieven van de Franse erfbelasting

Of erfbelasting verschuldigd is, hangt af van de omvang van een verkrijging en de relatie van de verkrijger tot de erflater. Sommige personen zijn geheel vrijgesteld: echtgenoten en personen die met elkaar een PACS (Pacte Civil de Solidarité) zijn aangegaan, betalen in Frankrijk geen erfbelasting over hun verkrijging krachtens erfrecht. Anderen betalen pas erfbelasting wanneer de waarde van hun verkrijging groter is dan een bepaald bedrag: de zogenaamde vrijstelling.

Vrijstellingen De vrijstellingen zijn als volgt:

– Kinderen en (groot)ouders: € 100.000

– Broers en zusters :€ 15.636. Indien aan specifieke voorwaarden wordt voldaan, is de verkrijging volledig vrijgesteld voor de erfbelasting.

– Neven en nichten: € 7.818.

– Iedere andere persoon: € 1.564.

Kleinkinderen hebben geen speciale vrijstelling voor de erfbelasting. Zij vallen onder de groep ‘iedere andere persoon’. Wel kan door grootouders aan kleinkinderen een bedrag groot € 31.272 worden geschonken zonder dat daar schenkingsbelasting over verschuldigd is. Wanneer binnen een termijn van 15 jaren voor het overlijden een schenking door de erflater aan de verkrijger is gedaan en bij deze schenking gebruik is gemaakt van een vrijstelling, dan moet met deze reeds gebruikte vrijstelling rekening gehouden worden bij de bepaling van de omvang van de vrijstelling voor de erfbelasting. De vrijstelling voor de erfbelasting is dan al geheel of gedeeltelijk gebruikt bij de schenking.

Tarieven

Nadat de eventuele vrijstellingen zijn toegepast, is erfbelasting verschuldigd over hetgeen de verkrijger boven de vrijstelling verkrijgt. De tarieven hangen af van de omvang van de verkrijging en de relatie van de verkrijger tot de erflater. De tarieven zijn als volgt: Verkrijger in rechte lijn (dus kinderen, kleinkinderen, ouders, grootouders, etc):

Waarde verkrijging boven vrijstelling is het tarief:

Tot en met € 8 072 5 %

Tussen € 8 072 en € 12109 10 %

Tussen € 12109 en € 15932 15 %

Tussen € 15 932 en € 552324 20 %

Tussen € 552324 en € 902838 30 %

Tussen €902838 en € 805 677 40 %

Boven € 1 805 677 45 %

Tussen broers en zusters: Waarde verkrijging boven vrijstelling is het tarief:

Tot en met € 24 430 35 %

Boven € 24 430 45 %

Waarde verkrijging boven vrijstelling voor overigen is het tarief

Bloedverwanten tot en met de vierde graad (bijvoorbeeld ooms en tantes en neven en nichten) 55 %

Bloedverwanten verder dan de vierde graad en derden 60 % Onder ‘derden’ vallen tevens stiefkinderen. Zij betalen over hun verkrijging 60% erfbelasting.

Dat is een groot verschil met Nederland, waar de stiefkinderen binnen dezelfde groep vallen als de eigen kinderen. Wanneer het de bedoeling is dat stiefkinderen vermogen van u verkrijgen, is het belangrijk om goed te bekijken welke regelingen u zou kunnen treffen om te voorkomen dat de stiefkinderen 60% erfbelasting moeten betalen. Ook de persoon met wie de erflater samen leeft zonder te zijn gehuwd of zonder een geregistreerd partnerschap te zijn aangegaan, valt onder ‘derden’.

DE NEDERLANDSE ERFBELASTING

Wanneer en waarover is in Nederland erfbelasting verschuldigd? Wanneer een erflater in Nederland woont, moet niet alleen met de Franse erfbelasting rekening gehouden worden ten aanzien van het Franse vermogen, maar ook met de Nederlandse erfbelasting. In Nederland wordt erfbelasting geheven over de waarde van hetgeen iemand verkrijgt van een erflater die op het moment van zijn overlijden in Nederland woonde. Het is dus van belang dat de erflater in Nederland woonde. Zelfs wanneer de erflater niet in Nederland woonde, kan het zijn dat met de Nederlandse erfbelasting rekening gehouden moet worden. Wanneer namelijk iemand met de Nederlandse nationaliteit overlijdt binnen 10 jaren nadat hij Nederland heeft verlaten, is er ook erfbelasting in Nederland verschuldigd. Al hetgeen de erflater bezat, waar ook ter wereld gelegen, is in Nederland met erfbelasting belast.

Vrijstellingen en tarieven van de Nederlandse erfbelasting De vrijstellingen zijn als volgt:Vrijstellingen en tarieven van de Nederlandse erfbelasting Vrijstellingen De vrijstellingen zijn als volgt (bedragen voor 2013):

– De partner: EUR 616.880 Onder ‘partner’ vallen de echtgenoot en de geregistreerde partner, maar, wanneer aan bepaalde voorwaarden wordt voldaan, ook de persoon met wie de erflater ongehuwd samenwoonde.

– Kinderen en stiefkinderen: EUR 19.535. Onder speciale omstandigheden kan de vrijstelling voor een kind EUR 58.604 bedragen.

– Kleinkinderen: EUR 19.535 – Ouders: EUR 46.266

– Overige verkrijgers: EUR 2.057 (enkele specifieke vrijstellingen die de Nederlandse wet kent, worden hier niet genoemd).

Tarieven

Nadat de eventuele vrijstellingen zijn toegepast, is erfbelasting verschuldigd over hetgeen de verkrijger boven de vrijstelling verkrijgt. De tarieven hangen af van de omvang van de verkrijging en de relatie van de verkrijger tot de erflater. De tarieven zijn als volgt (bedragen voor 2013):

Tariefgroep I: de partner, kinderen en verdere afstammelingen:

Tot EUR 118.254: 10% (18% voor een verkrijging door kleinkinderen)

Boven EUR 118.254: 20% (36% voor een verkrijging door kleinkinderen)

Stiefkinderen vallen in beginsel ook in deze groep.

Tariefgroep II: alle overige verkrijgers: Tot EUR 118.254: 30% Boven EUR 118.254: 40%

Enkele vrijstellingen voor de erfbelasting vergeleken

Hieronder in een schema de vrijstelling voor de erfbelasting in Frankrijk en in Nederland voor bepaalde personen op een rijtje gezet.

 

Echtgenoot:                            geheel vrijgesteld (FR)               616.880(NL)

Pacs partner geheel vrijgesteld (FR)               616.880 (NL)

Partner zonder Pacs/

geregistreerd partnerschap 1.564 (FR)               616.880 (NL)

(indien aan eisen voldaan)

Kind 100.000 (FR) 19.535 (NL)

Stiefkind 1.564 (FR)               19.535 (NL)

Kleinkind 1.564 (FR) 19.535 (NL)

Ouder 100.000 (FR)               46.266 (NL)

Broer/zus 15.636 (FR) 2.057 (NL)

Over de auteur

Redactie FANF